Từ ngày 8/8 đến 25/9/2026, tại Nhà Thái Học, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, triển lãm tranh “Ngàn năm di sản” được tổ chức nhằm giới thiệu tới công chúng những góc nhìn mới về di sản Việt Nam thông qua ngôn ngữ hội họa. Triển lãm nằm trong chuỗi hoạt động hướng tới kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám và 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Triển lãm giới thiệu hơn 120 tác phẩm của 50 tác giả ở nhiều độ tuổi khác nhau, từ học sinh đến những người hoạt động mỹ thuật lâu năm. Các tác phẩm được thể hiện trên nhiều chất liệu như sơn mài, lụa, tranh dó, khắc gỗ, màu nước và bột màu, tập trung khai thác hình ảnh Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội cùng những giá trị văn hóa, kiến trúc, thiên nhiên và đời sống Việt Nam dưới góc nhìn đương đại.

Điểm đáng chú ý của triển lãm là cách di sản được tiếp cận không chỉ như một đối tượng cần lưu giữ, mà còn như nguồn cảm hứng cho sáng tạo mỹ thuật hôm nay. Thay vì tái hiện nguyên trạng các biểu tượng quen thuộc, nhiều tác phẩm chú trọng đến cảm nhận cá nhân, cách xử lý chất liệu và ngôn ngữ tạo hình, qua đó tạo nên những cách diễn giải mới về ký ức, không gian và giá trị văn hóa.

Không gian trưng bày cũng được tổ chức theo từng nhóm chất liệu, giúp công chúng nhận thấy sự khác biệt trong cách biểu đạt của sơn mài, lụa, khắc gỗ hay màu nước. Trong số các tác phẩm được giới thiệu, có những sáng tác quy mô lớn và các tác phẩm khai thác họa tiết, kiến trúc, hình tượng gắn với di sản Việt Nam, tạo sự kết nối giữa mỹ thuật truyền thống và tư duy tạo hình đương đại.

Bên cạnh hoạt động trưng bày, triển lãm còn tổ chức các chương trình trải nghiệm nghệ thuật liên quan đến khắc gỗ, màu nước, bột màu và sơn mài. Các hoạt động này tạo cơ hội để công chúng không chỉ xem tranh mà còn trực tiếp tìm hiểu kỹ thuật, chất liệu và quá trình hình thành tác phẩm.

Việc tổ chức triển lãm tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám cũng tạo nên sự đối thoại trực tiếp giữa tác phẩm mỹ thuật với chính không gian di sản. Qua đó, mỹ thuật trở thành một phương thức giúp công chúng tiếp cận di sản theo cách mềm mại và gần gũi hơn, đặc biệt đối với thế hệ trẻ.

“Ngàn năm di sản” cho thấy một hướng tiếp cận đáng chú ý của mỹ thuật hiện nay: không tách sáng tạo đương đại khỏi truyền thống, mà sử dụng chính di sản như một nguồn chất liệu để tiếp tục tạo ra giá trị mới. Cách tiếp cận này vừa góp phần mở rộng đời sống của mỹ thuật, vừa giúp những giá trị văn hóa lâu đời được tiếp nhận bằng những ngôn ngữ phù hợp hơn với công chúng hôm nay.

Nguồn biên tập: Cổng Thông tin điện tử Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, tháng 8/2026.

Võ Kim Dung./.